به گزارش پایگاه خبری راه وطن به نقل از ایرنا سرنوشت سه خلبان ایرانی که پس از سقوط دو جنگنده سوخو-۲۴ در جنگ تحمیلی ۴۰ روزه، بنا بر اعلام فرمانده کمیته جستوجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح، زنده به اسارت نیروهای قطری درآمدهاند، اکنون به یکی از مهمترین پروندههای باقیمانده از آن روزها تبدیل شده است.
ماجرا از ۱۱ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شد؛ روزی که دو فروند سوخو-۲۴ نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران در جریان عملیات پاسخ به حملات ۹ اسفند آمریکا و رژیم صهیونیستی، به سمت پایگاه العدید آمریکا در قطر پرواز کردند.
این دو جنگنده پس از انجام ماموریت خود، هنگام بازگشت هدف پدافند قرار گرفتند و خلبانان آنها ناچار به اجکت شدند. از چهار خلبان غیور ایرانی، مجید کاظمی در جریان این عملیات شهید شد و پیکر او پس از ماهها پیگیری چند هفته پیش به ایران بازگشت.
اما درباره سه خلبان دیگر، ماجرا همچنان ادامه دارد. سردار سیدمحمد باقرزاده، فرمانده کمیته جستوجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح، روز شنبه ۲۴ مرداد ۱۴۰۵ در نامهای به مریانا اسپولیاریک، رئیس کمیته بینالمللی صلیب سرخ، مدعی شد سه خلبان ایرانی پس از اجکت، زنده توسط نیروهای قطری بازداشت شدهاند.
نامهایی که برای نخستینبار بهصورت رسمی در این پرونده مطرح شدهاند، جواد صالحی، عبدالمجید دشتیان و عمران بهروشیان است.
باقرزاده در این نامه اعلام کرده است که با وجود گذشت حدود ۶ ماه از زمان حادثه، دولت قطر اجازه دیدار، مصاحبه یا تماس این سه نفر با خانوادههایشان و مسئولان ایرانی را نداده است.
این اظهارات پروندهای که پیش از این در قالب مفقود شدن خلبانان دنبال میشد، وارد مرحلهای متفاوت کرده است چرا که با این اظهارات موضوع از یک پرونده جستوجو و نجات به پروندهای درباره اسرای جنگی و نحوه رفتار با آنها تبدیل خواهد شد.
درخواست ایران از صلیب سرخ
فرمانده کمیته جستوجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح در نامه خود خطاب به رئیس کمیته بینالمللی صلیب سرخ، خواستار ورود فوری این نهاد به پرونده شده است.
باقرزاده با استناد به مواد ۷۰ و ۷۸ کنوانسیون سوم ژنو، بر ضرورت دسترسی اسرای جنگی به ارتباط با خانوادهها و نمایندگان صلیب سرخ تاکید کرده و از این نهاد خواسته است هرچه سریعتر با سه خلبان مورد ادعا دیدار کند، وضعیت سلامت آنان را بررسی و نتیجه را به ایران اعلام کند.
در این نامه همچنین نسبت به وضعیت این افراد ابراز نگرانی شده و ادعا شده است که محدود کردن امکان ارتباط آنان با خانوادهها و مسئولان پیگیریکننده، مغایر با مقررات بینالمللی مربوط به اسرای جنگی است.
باقرزاده همچنین تاکید کرده است که نحوه برخورد با این افراد، در صورت اثبات اسارت، میتواند از منظر حقوق بینالملل مورد پیگیری قرار گیرد.
انکار قطری ها
در سوی دیگر این پرونده، دوحه روایت متفاوتی ارائه کرده است. ماجد الانصاری، سخنگوی وزارت امور خارجه قطر، روز شنبه ۲۴ مرداد، ادعای بازداشت سه خلبان ایرانی را بهطور قاطع رد کرد.
به گفته او، هیچ خلبان ایرانی در بازداشت نیروهای قطری نیست و عملیات نیروهای این کشور پس از سقوط جنگندهها، صرفاً در چارچوب جستوجو و نجات انجام شده است.
قطر میگوید جنگندههای ایرانی پس از ورود به حریم هوایی این کشور و شناسایی مسیر پرواز آنها، با هشدارهای ارتباطی مواجه شدند اما پاسخی دریافت نشد. دوحه مدعی است پس از آن، نیروهای مسلح قطر بر اساس قواعد درگیری و در راستای دفاع از قلمرو این کشور اقدام کردند.
به روایت سخنگوی وزارت خارجه قطر، تیمهای جستوجو و نجات پس از سقوط جنگندهها وارد عمل شدند و بقایای یکی از خلبانان را پیدا کردند.
قطر میگوید این کشور از طریق کانالهای رسمی با طرف ایرانی درباره تحویل بقایای خلبان پیدا شده هماهنگی کرده است. این خلبان، همان مجید کاظمی است که ایران نیز شهادت و انتقال پیکر او به کشور را تایید کرده است.
در واقع، در این بخش از پرونده، دو روایت تهران و دوحه به یکدیگر نزدیک میشوند. هر دو طرف تایید کردند که یکی از خلبانان شهید و پیکر او به ایران منتقل شده است. اختلاف اصلی اما درباره سه خلبان دیگر است.